आरोग्य

चॉकलेटचे आरोग्य फायदे आणि जोखीम

- जाहिरात-

चॉकलेट हे उत्तेजक गुणधर्म असलेले एक स्वादिष्ट आणि लोकप्रिय खाद्य उत्पादन आहे, ज्यामध्ये संभाव्य शारीरिक प्रभावांसह अनेक घटक असतात. कॅफीन आणि अल्कोहोल सोबतच, चॉकलेट हे जगातील सर्वात जास्त प्रमाणात सेवन केले जाणारे सायकोएक्टिव्ह पदार्थ आहे. गेल्या 25 वर्षांत चॉकलेटवरील बहुतेक संशोधन त्याच्या संभाव्य हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी फायद्यांवर केंद्रित आहे.

तथापि, अभ्यासांनी असेही सुचवले आहे की चॉकलेटमुळे उच्च रक्तदाब आणि इन्सुलिन प्रतिरोध यांसारख्या विशिष्ट पॅथॉलॉजिकल परिस्थितींचा धोका वाढू शकतो. बहुतेक पुरावे सूचित करतात की कमी प्रमाणात गडद चॉकलेटचे नियमित सेवन केल्याने बहुतेक निरोगी व्यक्तींमध्ये गंभीर प्रतिकूल परिणामांशिवाय महत्त्वपूर्ण आरोग्य फायदे मिळतात. या लेखाचा उद्देश उपलब्ध डेटाचे समर्थन करणे किंवा कथित खंडन करणे हे आहे आरोग्याचे फायदे आणि कोको आणि चॉकलेट उत्पादनांच्या सामान्यतः सेवन केलेल्या प्रकारांशी संबंधित जोखीम.

चॉकलेटचे फायदे:

१- रक्तदाब कमी होऊ शकतो:

हूपर एट अलच्या 29 अल्प-मुदतीच्या अभ्यासाच्या मेटा-विश्लेषणात, फ्लॅव्हॅनॉल्स (दररोज ~ 540 मिलीग्राम) जास्त प्रमाणात चॉकलेटचा वापर सिस्टोलिक रक्तदाब मध्ये लहान परंतु लक्षणीय घट याच्या तुलनेत एकतर कोणताही बदल किंवा नियंत्रणात कमी कमी होण्याशी संबंधित होता. . डायस्टोलिकमध्ये घट रक्तदाब कमी उच्चारले गेले आणि सांख्यिकीयदृष्ट्या महत्त्वपूर्ण नव्हते.

2- स्ट्रोकचा धोका कमी करू शकतो:

10 निरीक्षणात्मक अभ्यासांच्या मेटा-विश्लेषणात, लार्सन एट अल यांनी असे नोंदवले की ज्यांनी मध्यम प्रमाणात चॉकलेट (दर आठवड्याला 75-100 ग्रॅम) खाल्ले त्यांच्यामध्ये सेरेब्रल इन्फेक्शनचा धोका 20 टक्के कमी आहे ज्यांनी कमी किंवा काहीही नाही. तथापि, दोन मोठ्या संभाव्य समूह अभ्यासाचे परिणाम सूचित करतात की जास्त प्रमाणात सेवन सर्वात मोठ्या जोखीम कमी करण्याशी संबंधित असू शकते.

3- हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी रोग कमी करू शकतात:

हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी आरोग्यावर चॉकलेटचा प्रभाव शतकानुशतके वादातीत आहे. दीड दशलक्षाहून अधिक लोक आणि 21 ते 10 वर्षांच्या पाठपुराव्यासह 15 निरीक्षणात्मक अभ्यासांच्या मेटा-विश्लेषणात, डेस्चॅम्प्स एट अल यांना चॉकलेटचे सेवन आणि हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी घटनांसाठी जोखीम यांच्यात एक व्यस्त संबंध आढळला.

कमी किंवा कमी सेवन (दररोज सरासरी 0.7 ग्रॅम) च्या तुलनेत, उच्च श्रेणीतील (मध्यम 23 ग्रॅम/दिवस) नसलेल्या हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी घटनांसाठी अंदाजे 20 टक्के कमी धोका होता.

तसेच वाचा: एवोकॅडोचे 11 अद्भुत आरोग्य फायदे तुम्हाला माहित असणे आवश्यक आहे

4- मधुमेहाचा धोका कमी:

हॅल्टन एट अल यांनी केलेल्या पद्धतशीर पुनरावलोकनात असे आढळून आले की डार्क चॉकलेट टाइप 2 मधुमेह होण्याचा धोका कमी करू शकतो; तथापि, परिणाम केवळ चार यादृच्छिक नियंत्रित चाचण्यांवर आधारित होते ज्यात विषयांच्या लहान संख्येचा समावेश होता (10 ते 54 पर्यंत).

5- संज्ञानात्मक कार्य सुधारू शकते:

यादृच्छिक, दुहेरी-अंध, सौम्य संज्ञानात्मक कमजोरी असलेल्या प्रौढांमध्ये प्लेसबो-नियंत्रित चाचणीमध्ये, आठ आठवड्यांपर्यंत उच्च-फ्लाव्हॅनॉल कोको अर्क प्राप्त करणाऱ्यांनी नियंत्रणांच्या तुलनेत प्राथमिक परिणाम मापनाच्या विविध घटकांमध्ये लक्षणीय सुधारणा अनुभवल्या.

गडद चॉकलेट

चॉकलेटचे धोके:

1- इंसुलिन प्रतिरोध वाढवू शकते आणि रक्तातील साखरेची पातळी वाढवू शकते:

Taubert et al द्वारे 17 हस्तक्षेप अभ्यासांच्या मेटा-विश्लेषणात, गडद चॉकलेटचा वापर प्लाझ्मा इंसुलिन एकाग्रतेमध्ये लक्षणीय वाढ आणि इंसुलिन संवेदनशीलतेमध्ये माफक घट यांच्याशी संबंधित आहे. अभ्यासामध्ये सरासरी डोस 150 ग्रॅम प्रतिदिन होता (श्रेणी 40-600). उच्च डोसमुळे मोठे बदल झाले.

तथापि, बहुतेक व्यक्तींनी फ्लेव्हॅनॉल्समध्ये समृद्ध असलेल्या गडद चॉकलेटऐवजी दुधाचे चॉकलेट खाल्ले असल्याने, हे परिणाम एपिकेटचिन आणि इतर फ्लेव्हनॉलचे उच्च प्रमाण असलेल्या चॉकलेट उत्पादनांमध्ये सामान्यीकरण करणे कठीण आहे.

२- रक्तदाब वाढू शकतो:

हूपर एट अलच्या मेटा-विश्लेषणात, फ्लॅव्हॅनॉल्समध्ये उच्च चॉकलेटचा वापर (≥ 75 मिलीग्राम प्रति औंस) सिस्टॉलिक रक्तदाब मध्ये लहान परंतु लक्षणीय वाढीशी संबंधित होता, त्या तुलनेत नियंत्रणांमध्ये कोणताही बदल किंवा घट होत नाही. तथापि, ही वाढ कोको सॉलिड्सपेक्षा दुधाच्या घटकांमुळे होण्याची शक्यता आहे.

Taubert et al द्वारे 21 हस्तक्षेप अभ्यासाच्या मेटा-विश्लेषणात, गडद चॉकलेटच्या सेवनाने सिस्टोलिक आणि डायस्टोलिक दोन्ही रक्तदाब लक्षणीयरीत्या वाढवला तर व्हाईट चॉकलेटचा रक्तदाब प्रभावित झाला नाही. उच्च डोस मोठ्या बदलांशी संबंधित होते.

3- एलडीएल कोलेस्ट्रॉल वाढवू शकते:

Taubert et al द्वारे केलेल्या 22 हस्तक्षेप अभ्यासांच्या मेटा-विश्लेषणात, गडद चॉकलेटच्या सेवनाने LDL कोलेस्टेरॉल लक्षणीयरीत्या वाढले आहे त्या तुलनेत नियंत्रणात कोणताही बदल किंवा घट झाली नाही. वाढलेली एकाग्रता उच्च डोसशी संबंधित होती. हा परिणाम कोको सॉलिड्स ऐवजी दुधाच्या घटकांमुळे असू शकतो कारण जेव्हा कोको उत्पादने दुधाशिवाय खाल्ले जातात तेव्हा हायपोकोलेस्टेरोलेमिक प्रभाव दिसून आलेला नाही.

4- लोह शोषणात व्यत्यय आणू शकतो:

 13 यादृच्छिक नियंत्रित चाचण्यांच्या मेटा-विश्लेषणात वेगवेगळ्या प्रमाणात एपिकेटचिन आणि प्रोसायनिडिन असलेल्या चॉकलेटची तुलना गटांवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी आढळून आले की फ्लॅव्हॅनॉल किंवा प्रोसायनिडिन दोन्हीपैकी कोणत्याही परिस्थितीत मानवांमध्ये नॉनहेम लोह शोषणात व्यत्यय आणत नाही, जरी वैयक्तिक लोहामध्ये त्याचे परिणाम भिन्न असू शकतात.

5- दात किडण्याचा धोका वाढू शकतो:

चॉकलेट खाणे हे प्लाकच्या आंबटपणाच्या वाढीशी संबंधित आहे, ज्यामुळे इनॅमल डिमिनेरलायझेशन किंवा डेंटल कॅरीजच्या विकासास हातभार लागू शकतो. व्हॅन हौट एट अल द्वारे मुलांमध्ये यादृच्छिक नियंत्रित चाचणीमध्ये असे आढळून आले की शुगरलेस गमचा वापर 1 ग्रॅम प्रतिदिन कोको अर्क असलेल्या सुक्रोज- आणि स्टार्च-प्रेरित दंत क्षय 36 आठवड्यांमध्ये लक्षणीय घट झाल्याशी संबंधित आहे.

तथापि, ज्यांना एकतर हस्तक्षेप नाही किंवा कोकोच्या अर्काशिवाय (नियंत्रण गटासाठी) प्लेसबो गम चघळत नाही अशा क्षरणांमध्ये कोणतेही लक्षणीय बदल झाले नाहीत. म्हणून, मानक आहारविषयक समुपदेशनाच्या अनुषंगाने चॉकलेट फायदेशीर आहे की नाही तोंडी आरोग्य अस्पष्ट राहते.

तसेच वाचा: Modalert सह तुमची मेंदूची शक्ती कशी वाढवायची?

निष्कर्ष:

सारांश, संतुलित आहाराचा भाग म्हणून माफक प्रमाणात सेवन केल्यास चॉकलेट आरोग्यास लाभ देऊ शकते. प्री-डायबेटिस किंवा कमजोर ग्लुकोज सहिष्णुता असलेल्या लोकांमध्ये संज्ञानात्मक कार्य सुधारण्यात आणि इन्सुलिनची संवेदनशीलता वाढवण्यात त्याच्या संभाव्य भूमिकेचा सर्वात मजबूत पुरावा आहे. त्याचे सेवन कमी रक्तदाब आणि सुधारित संवहनी कार्याशी देखील संबंधित असू शकते; तथापि, या प्रभावांना समर्थन देणार्‍या पुराव्याची ताकद कमी खात्रीशीर आहे.

मध्यम प्रमाणात कोको ड्रिंक्स प्यायल्याने LDL कोलेस्ट्रॉल कमी होऊ शकते, परंतु हा परिणाम सातत्याने दिसून आला नाही आणि त्यामुळे पुरावे अनिर्णित राहिले आहेत. कोकोचे जास्त सेवन (दररोज ≥ 400 मिलीग्राम) लोह शोषणात व्यत्यय आणतो किंवा दंत क्षय किंवा इंसुलिन प्रतिरोधक वाढीचा धोका यासारख्या इतर प्रतिकूल घटनांना कारणीभूत ठरतो का हे निर्धारित करण्यासाठी पुढील संशोधन आवश्यक आहे.

लेखक बायो

सारा एका दशकापासून आणि आता साठी लिहित आहे ऑनलाइन कुराण वर्ग यूके संकेतस्थळ. तिने लंडन विद्यापीठातून पदव्युत्तर पदवी प्राप्त केली. जे लोक ते वाचतात आणि आवडतील त्यांच्यासाठी अभ्यासपूर्ण सामग्री लिहिणे हा तिचा मुख्य उद्देश आहे.

आम्हाला इन्स्टाग्रामवर फॉलो करा (@uniquenewsonline) आणि फेसबुक (@uniquenewswebsite) विनामूल्य नियमित बातम्या अद्यतने मिळविण्यासाठी

संबंधित लेख